Een airco is eigenlijk een lucht-lucht warmtepomp. In plaats van gas te verbranden, haalt het toestel warmte uit de buitenlucht en pompt die naar binnen. Dat kost per kWh warmte slechts een fractie van wat stoken op gas kost — bij een SCOP van 4,5 en de energietarieven van 2026 circa €0,058 per kWh warmte, tegenover circa €0,138 per kWh warmte via een HR-ketel (berekend op 10,3 kWh/m³ aardgas, Gasunie-norm, en 95% ketelrendement). Dat is meer dan 58% goedkoper.
In dit artikel leggen we het principe uit, laten we u uw eigen besparing berekenen en bespreken we wanneer een airco of een hybride opstelling de beste keuze is voor uw woning.
Hoe werkt een airco als warmtepomp?
Een airco maakt geen warmte — hij verplaatst haar. Het koelmiddel in het systeem absorbeert warmte uit de buitenlucht (zelfs bij vriesweer is er nog warmte aanwezig), wordt gecomprimeerd en geeft die warmte dan af aan de binnenruimte. Dit thermodynamische proces kost betrekkelijk weinig elektriciteit: voor elke kWh stroom die u erin stopt, haalt het systeem nog eens 3 à 4 kWh warmte uit de buitenlucht. Bij een SCOP van 4,5 levert de airco dus 4,5 kWh warmte per 1 kWh stroom — dat is een rendement van 450%.
SCOP versus rendement HR-ketel
Een moderne HR-ketel heeft een rendement van circa 95% op de verbrandingswaarde van gas. Dat betekent dat van elke kWh aan gasenergie circa 0,95 kWh warmte overblijft. Een airco met SCOP 4,5 levert per kWh ingangsvermogen 4,5 kWh warmte — ruim 4× zo efficiënt.
Bereken uw eigen besparing
Vul uw gasverbruik voor verwarming in en pas de energieprijzen aan naar uw eigen situatie. Staat uw gasverbruik alleen op de jaarnota als totaal? Reken dan circa 70% toe aan ruimteverwarming.
Besparingscalculator airco-verwarming
Rekenmodel: 10,3 kWh/m³ aardgas · HR-rendement 95% · SCOP 4,5 · Clyma-prijs v.a. €1.700 incl. montage. Indicatief.
Bereken uw exacte besparing → AircocheckGas, airco of hybride: de vergelijking
Welk systeem past bij uw situatie? De tabel hieronder zet de drie meest voorkomende opties naast elkaar.
| Kenmerk | HR-ketel (gas) | Airco (lucht-lucht) | Hybride (airco + ketel) |
|---|---|---|---|
| Kosten per kWh warmte | ~€0,138 | ~€0,058 | ~€0,058–0,138* |
| Investering (indicatief) | €1.800–€3.000 | v.a. €1.700 (Clyma) | €1.700 + bestaande ketel |
| Jaarlijkse besparing t.o.v. gas | — | ~58% | ~40–55% |
| Werkgrens (buitentemperatuur) | Altijd | tot −10 °C (LG) / −15 °C (MHI) | Altijd (ketel vangt op) |
| Koelen in de zomer | Nee | Ja | Ja |
| Isolatie-eis | Geen | Label C of beter aanbevolen | Soepeler (ketel compenseert) |
| Installatie complexiteit | Gemiddeld | Laag (1 dag) | Laag (airco toevoegen) |
| Montagegarantie Clyma | — | 5 jaar | 5 jaar |
* Bij hybride draait de airco in 80–90% van de stookuren; de ketel neemt alleen de koudste nachten over.
SCOP per buitentemperatuur: LG versus Mitsubishi Heavy
Hoe kouder het buiten is, hoe minder warmte de airco uit de buitenlucht kan halen en hoe lager de SCOP. Onderstaande tabel toont de verwachte rendementscurve voor twee gangbare merken die Clyma installeert.
| Buitentemp. | LG — SCOP | Mitsubishi Heavy SRK — SCOP | Rendement vs HR-ketel |
|---|---|---|---|
| +10 °C | ~5,0 | ~5,2 | +430% |
| 0 °C | ~4,0 | ~4,2 | +330% |
| −5 °C | ~3,2 | ~3,5 | +240% |
| −10 °C | ~2,0 (werkgrens LG) | ~2,8 | +195% |
| −15 °C | Niet actief | ~2,0 (werkgrens MHI) | +110% |
Indicatieve waarden op basis van fabrikantspecificaties. Werkelijke SCOP is afhankelijk van installatieomstandigheden en ingesteld verwarmingsniveau.
Ter vergelijking: Nederland heeft gemiddeld slechts 12 uur per jaar met temperaturen onder −5 °C. In de overgrote meerderheid van het stookseizoen werkt de airco dus op zijn hoogste efficiëntie.
Wanneer past airco-verwarming NIET?
Een airco-warmtepomp is niet voor elke situatie de beste keuze. Houd rekening met de volgende situaties:
- Slecht geïsoleerde woning (label D of slechter): de warmtevraag is zo hoog dat de airco harder moet werken dan zijn nominale vermogen aankan. De SCOP daalt en het voordeel slinkt. Investeer eerst in isolatie.
- Huurwoning zonder toestemming: het plaatsen van een buitenunit vereist doorgaans toestemming van de verhuurder en eventueel een omgevingsvergunning bij monumenten of beschermd stadsgezicht.
- Geen geschikte plek voor de buitenunit: de buitenunit heeft ruimte nodig voor luchtaanvoer en luchtafvoer, en mag de buren niet hinderen. Bij smalle hofjes of dichte bebouwing is maatwerk vereist.
- Woning met uitsluitend radiatoren en lage luchtcirculatie: een lucht-lucht systeem verwarmt via lucht, niet via water. Wilt u radiatoren gebruiken, dan heeft u een lucht-water warmtepomp nodig.
Hybride opstelling: wanneer neemt de ketel het over?
In een hybride systeem werkt de airco als primaire warmtebron en springt de cv-ketel bij als het nodig is. Dit zijn de drie typische scenario's:
- Strenge vorst (< −5 °C): de SCOP van de airco daalt naar 3 of lager. Afhankelijk van uw stroomprijs is gas dan goedkoper per kWh warmte. De ketel neemt over zodat u optimaal goedkoop blijft verwarmen.
- Grote warmtevraag in korte tijd: als u snel een koude woning op temperatuur wilt brengen (na een nacht zetten of na vakantie), levert de ketel extra vermogen om die piek op te vangen.
- Serviceonderhoud of storing airco: u heeft altijd een back-up. De ketel garandeert warmte, ook als de airco tijdelijk buiten gebruik is voor onderhoud of reparatie.
Hybride is de meest gekozen oplossing in bestaande bouw
Voor de meeste Nederlandse woningen van label C of D is een hybride systeem de slimste stap: u bespaart direct 40–55% op uw verwarmingskosten, hoeft uw bestaande installatie niet te vervangen en behoudt maximaal comfort op de koudste dagen. Clyma adviseert en installeert beide varianten.
Veelgestelde vragen
Een enkele wandunit verwarmt doorgaans één grote ruimte goed. Wilt u meerdere kamers verwarmen, dan kiest u voor een multisplit-systeem met meerdere binnenunits. In woningen met een open indeling en label C of beter verspreidt de warmte zich ook al via luchtstroom door de ruimtes. Slecht geïsoleerde kamers of gesloten deuren beperken het bereik.
Bij een gemiddeld gasverbruik voor verwarming van 1.500 m³/jaar (= circa 14.600 kWh warmte) en een SCOP van 4,5 verbruikt de airco ongeveer 3.240 kWh stroom per jaar. Bij een stroomprijs van €0,26/kWh zijn dat jaarlijkse stroomkosten van circa €842 — tegenover circa €2.025 aan gas (bij 1.500 m³ × €1,35/m³).
Ja. LG-airco's werken tot −10 °C, Mitsubishi Heavy Industries SRK-modellen zelfs tot −15 °C. Wel daalt de SCOP bij kouder weer: bij −7 °C naar circa 3, bij −10 °C naar circa 2. In een hybride opstelling neemt de cv-ketel dan het over, zodat het comfort gewaarborgd blijft. En vergeet niet: in Nederland zijn temperaturen onder −5 °C zeldzaam — gemiddeld slechts een twaalftal uur per jaar.
In goed geïsoleerde woningen (label B of A) zonder vloerverwarming of radiatoren is dat mogelijk — zeker als u via multisplit alle ruimtes dekt. In de meeste bestaande Nederlandse woningen is een hybride opstelling realistischer: de airco draait in 80–90% van het stookseizoen en de ketel neemt de koudste dagen over. Zo bespaart u maximaal zonder dat u het verwarmingssysteem volledig hoeft te vervangen.
Bronnen
- Gasunie — Calorische waarden aardgas (10,3 kWh/m³ bovenste verbrandingswaarde)
- KNMI — Klimatologische maandgegevens Nederland (temperatuurfrequentie onder −5 °C)
- European Heat Pump Association — SCOP-berekeningsmethodiek (EN 14825)
Laatst bijgewerkt: 21 juni 2026 · Tarieven en SCOP-waarden gebaseerd op marktstand 2026.
Aan de rekenvoorbeelden in dit artikel kunnen geen rechten worden ontleend. Uw werkelijke besparing hangt af van uw verbruikspatroon, woningisolatie en de actuele energietarieven.
